Η Τριλογία της Νύχτας (1)

9780140189896

Ο πρόσφατος χαμός του Elie Wiesel μόλις στις αρχές του μήνα ήταν απλά μία σύμπτωση. Ο λόγος για τον οποίο αγόρασα τη Νύχτα, το πρώτο μέρος της ομότιτλης τριλογίας και κορυφαίο έργο του Νομπελίστα Ούγγρου συγγραφέα είναι ότι αποφάσισα πως το μόνο ενθύμιο που ήθελα να έχω από την επίσκεψή μου στο Άουσβιτς ήταν η φωνή ενός επιζώντα.

Διάβασα το βιβλίο στην πτήση της επιστροφής από την Κρακοβία, στον απόηχο της επίσκεψής μου στα δύο στρατόπεδα συγκέντρωσης, στο Άουσβιτς 1 και στο Μπιρκενάου, μίας εμπειρίας που χρειάστηκα μέρες να επεξεργαστώ και να αποτιμήσω. Το κείμενο του Wiesel, που δεν είναι άλλο από την πρωτοπρόσωπη αφήγηση της φυλάκισής του στο Άουσβιτς και στο Μπούχενβαλντ μέχρι την Απελευθέρωση, λειτούργησε μέσα μου σε δύο επίπεδα: αφ’ ενός η φρίκη όσων είχα δει μπροστά στα μάτια μου λίγες ημέρες πριν γιγαντώθηκε, αφ’ ετέρου η φωνή του μεγάλου αυτού συγγραφέα σαν να θεράπευσε κάποιες αγωνίες που με βασάνιζαν ασυνείδητα. Διάβασα το σύντομο αυτό κείμενο σχεδόν βουλιμικά.

OB-UI232_eliewi_E_20120827193803Στη Νύχτα, ο Elie Wiesel εξιστορεί τη ζωή στο γκέττο του Sighet, της μικρής πόλης από την οποία καταγόταν, τη βίαιη μεταφορά της οικογένειάς του στο Άουσβιτς, τον χαμό της μητέρας και της επτάχρονης αδερφής του, και τον καθημερινό αγώνα που έδινε, μαζί με τον πατέρα του, για επιβίωση στο στρατόπεδο. Ο Wiesel ήταν τότε μόνο 16 χρονών.

Από τη Νύχτα δεν παρελαύνουν μόνο τα σκοτάδια του ναζισμού, της φυλάκισης, των βασανιστηρίων, της εξαθλίωσης, των μαζικών εκτελέσεων. Ο Wiesel πηγαίνει ακόμη παραπέρα: Αγγίζει τα σκοτάδια της ψυχής των φυλακισμένων Εβραίων, την ενοχή, τις τύψεις, τον τρόμο, την αναπότρεπτη αποκτήνωση.

Το βιβλίο κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1956, αφού ο Wiesel είχε ήδη εγκατασταθεί στο Παρίσι και σπουδάσει φιλολογία, φιλοσοφία και ψυχολογία στη Σοβόννη στο πλευρό του Σαρτρ. Στην πρώτη της μορφή, η Νύχτα ήταν ένα μακροσκελές κείμενο γραμμένο στην γίντις, πολύ λυρικότερο από τη λιτότερη μεταγραφή του στα γαλλικά από τον ίδιο τον Wiesel δύο χρόνια αργότερα. Η αγγλική μετάφραση κυκλοφόρησε το 1960 οπότε και ο συγγραφέας άρχισε να δουλεύει τη συνέχεια του έργου που είχε εξ’αρχής συλλάβει ως τριλογία. Στα 58 του χρόνια, το 1986, τιμήθηκε με το βραβείο Νομπέλ λογοτεχνίας.

9657223Είναι δύσκολο να κατατάξει κανείς τη Νύχτα σε κάποιο λογοτεχνικό είδος: κατά καιρούς έχει χαρακτηριστεί ως μυθιστόρημα, αυτοβιογραφία, αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα, μη-μυθοπλαστικό μυθιστόρημα, ημι-μυθοπλαστικά απομνημονεύματα, μαρτυρία. Ο ίδιος ο συγγραφέας την περιέγραψε απλά ως την «κατάθεσή» του, επιλέγοντας προσεκτικά τη λέξη deposition αντί του testimony.

Κείμενο πιστό στην πραγματικότητα αλλά και συγκλονιστικά συγκινητικό, η Νύχτα έμεινε μέσα μου ως το μοναδικό ενθύμιο από έναν τόπο που προσπαθώ ακόμα να αφομοιώσω.

Αν κάποια στιγμή χρειαστεί να απαριθμήσω κάποια βιβλία που επηρέασαν τον τρόπο που βλέπω τον κόσμο γύρω μου, αυτό θα βρίσκεται με βεβαιότητα ανάμεσά τους.

Υ.Γ.: Το βιβλίο έχει μεταφραστεί στα ελληνικά από το Γιώργο Ξενάριο για τις εκδόσεις Μεταίχμιο αλλά ενημερώθηκα πως είναι πιθανώς εξαντλημένο. Ελπίζω να πέφτω έξω.

IMG_6075
Η Νύχτα στο βιβλιοπωλείο του μουσείου Μπιρκενάου. 

 

One thought on “Η Τριλογία της Νύχτας (1)

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s