Περί Θανατικής Ποινής

41WowdweXfLΥπάρχουν κάποια βιβλία τα οποία, στην τελευταία σελίδα, σε αφήνουν με μία αμήχανη απορία. «Ε και;»

Η θανατική ποινή έχει απασχολήσει την τέχνη ουκ ολίγες φορές. Από το Πράσινο Μίλι του Stephen King, το Monsters’ Ball, μέχρι το  The Life of David Gale, και τώρα τελευταία με τη σειρά Rectify, οι περισσότεροι από εμάς έχουν ανατριχιάσει, συγκινηθεί, ξενυχτήσει συζητώντας εάν συμφωνούμε, διαφωνούμε, αν το έγκλημα και ο εγκληματίας είναι ενα και το αυτό.

To The Execution of Noa P. Singleton κυκλοφόρησε πριν από ακριβώς ένα μήνα. Το έπιασα στα χέρια μου λαίμαργα, διότι υποσχόταν όλα όσα μου αρέσουν σε ένα μυθιστόρημα του είδους: είχε μία συνομήλική μου ηρωίδα καταδίκασμένη είς θάνατο για τη δολοφονία μίας νεαρής κοπέλας, είχε την αναθεώρηση της υπόθεσης από την ίδια τη μητέρα του θύματος, είχε έναν νέο φέρελπι δικηγόρο, είχε ηθικό δίλημμα, και, τέλος, σασπένς για την έκβαση της υπόθεσης. Με λίγα λόγια, θα εκτελεστεί ή όχι η Νόα; Και, κυρίως, είναι πραγματικά ένοχη για το φόνο;

Οι κριτικές που προηγήθηκαν της κυκλοφορίας του βιβλίου μιλούσαν για το νέο We Need To Talk About Kevin – – Δεν ήταν. Το The Execution of Noa P. Singleton δεν είχε το ρυθμό, την αίσθηση του αναξιόπιστου αφηγητή, δεν είχε, εν τέλει, το απρόβλεπτο τέλος του Κέβιν. Η Rosamund Lupton,  συγγραφέας του Sister, έγραψε πως το The Execution είναι ένα βιβλίο που αδυνατείς να κλείσεις πρωτού τελειώσεις – –  Δεν αδυνατείς. Για την ακρίβεια, το βιβλίο γίνεται αρκετά κουραστικό ανά διαστήματα.

Η Elizabeth L. Silver συνέγραψε το The Execution of Noa P. Singleton με αφορμή το έντονο προσωπικό της ενδιαφέρον για τη θανατική ποινή  – η ίδια είναι δικηγόρος στις πολιτείες της Καλιφόρνια αλλά και του Τέξας, όπου η θανατική ποινή ζει και βασιλεύει. Διαβάζοντας το βιβλίο, προσπάθησα επανειλημμένα να καταλάβω ποιο ήταν το κεντρικό ζήτημα που απασχόλησε την Silver. Δεν κατέληξα πουθενά, ούτε καν στα αυτονόητα. Θέλησε να αναδείξει την ανθρώπινη πλευρά του θύτη; Το μήνυμα δεν ελήφθη. Θέλησε, μήπως, να στηλιτεύσει το δικαστικό σύστημα των Ηνωμένων Πολιτειών; Εις μάτην. Μήπως, άραγε, θέλησε να τονίσει τον ηθικό και κοινωνικό προβληματισμό που διέπει τη θανατική ποινή; Τζίφος.

Το βιβλίο πάσχει και από ακόμα ένα πρόβλημα – η επιστολική του δομή (αλληλογραφία ανάμεσα στην κρατούμενη θανατοποινίτισσα ηρωίδα και στη μητέρα του θύματος) δεν δίνει καμία δυνατότητα στον αναγνώστη να διαχωρίσει τις φωνές των δύο γυναικών. Απόλυτη σύγχυση ύφους, απόλυτη στυλιστική ομοιογένεια. Πάλι καλά που τα κεφάλαια είχαν τίτλους.

Εν κατακλείδι: Πώς μπορείς να πέσεις έξω με ένα τόσο πιασάρικο, ιντριγκαδόρικο και διφορούμενο θέμα οσο η θανατική ποινή; Ρωτήστε την κυρία Elizabeth L. Silver.

Υ.Γ.: Αν πράγματι σας απασχολεί το ζήτημα της θανατικής ποινής και του πώς η τέχνη μπορεί να αφυπνήσει και να καταστεί η ίδια αντικείμενο σχετικής διαφωνίας, ενημερωθείτε για την περίπτωση του Δανού εικαστικού Martin Martensen-Larsen. Ο εν λόγω καλλιτέχνης έχει αναλάβει να επιχρυσώσει το νεκρό σώμα του 39χρονου θανατοποινίτη Travis Runnels μετά την εκτέλεσή του στην πολιτεία του Τέξας, και να το εκθέσει στο φιλοθεάμον κοινό. Το εικαστικό αυτό δρώμενο, με τίτλο The Unifier (Ο Ενοποιός) στόχο θα έχει να αφυπνήσει ενάντια στη θανατική ποινή, να τονίσει πως αυτή δεν πρόκειται για κάτι αφηρημένο, αλλά και να τιμήσει το σώμα του νεκρού. Ο Martin Martensen-Larsen έχει ήδη δημοπρατήσει εισιτήρια για την παρακολούθηση της εκτέλεσης του Runnels, ενώ πέρσυ εξέθεσε τις στάχτες του θανατοποινίτη Karl Eugene Chamberlain σε μία εκκλησία της Κοπεγχάγης. Σημαντική λεπτομέρεια: Οι στάχτες είχαν προηγουμένως τοποθετηθεί σε μία κλεψύδρα η οποία αντιστρεφόταν κάθε φορά που ο τελευταίος κόκκος του Chamberlain έπεφτε. Η ιδέα πίσω από αυτή την έκθεση, κατά τον Δανό εμπνευστή της, ήταν το ερώτημα «Πόσες φορές πρέπει να πεθάνει κάποιος ώσπου να συγχωρεθεί;».

Ο Travis Runnels στο κελί, και το προσχέδιο του επιχρυσωμένου σώματός του μετά την εκτέλεσή του.
Ο Travis Runnels στο κελί, και το προσχέδιο του επιχρυσωμένου σώματός του μετά την εκτέλεσή του.

Είναι όλο αυτό τέχνη; Τι θα έλεγε ο Duchamp αν τα έβλεπε όλα αυτά; Είναι μια απλή πρόκληση, ή μήπως το επιχρυσωμένο πτώμα του καταδικασμένου για ανθρωποκτονία Travis Runnels θα αποτελέσει σημαία του κοινωνικού ακτιβισμού ενάντια στη θανατική ποινή;

3 thoughts on “Περί Θανατικής Ποινής

  1. Μπορούμε να φανταστούμε τον νέο φέρελπι δικηγόρο ως Μάθιου Μακόναχι στο The Lincoln Lawyer ή ούτε γι΄αυτό να μην το πιάσουμε το βιβλίο;

    Στα σοβαρά, κι όσον αφορά το υστερόγραφο αν και η ιδέα της κλεψύδρας μου φαίνεται πολύ δυνατή, ένα επιχρυσωμένο πτώμα μου κάνει πολύ νεκροφιλικό κι εκτός στόχου.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s