Εάλω η Κωνσταντία

Σύμφωνα με τη λαϊκή παράδοση, η πολυήμερη πολιορκία της Κωνσταντινούπολης έληξε όταν, μετά από εκ των έσω προδοσία, οι Οθωμανοί εισέβαλαν από τη φημισμένη Κερκόπορτα, περικυκλώνοντας τους Χριστιανούς κατά τη διάρκεια Θείας Λειτουργίας στην Αγία Σοφία.

Νύχτα αλώθηκε κι η πολίτισσα Κωνσταντία, μετά από μία εκ των έσω προδοσία. Γιατί ποιος θα μπορούσε να είχε προβλέψει ότι ο γαμπρός με τον οποίο πάντρεψε τη μοναχοκόρη της θα έβγαινε τουρκόσπορος; Ποιος θα το έλεγε ότι μια θεοσεβούμενη Χριστιανή που ξέμεινε στο Τζιχάνγκιρ θα έπαιρνε ποτέ γράμμα από τον Έλληνα γαμπρό της, στο οποίο εκείνος της εξομολογείται την πραγματική του καταγωγή; Και τι μπορεί να κάνει, πώς να αντιδράσει η δύσμοιρη Ρωμιά Κωνσταντία;

Στην Άλωση της Κωνσταντίας, η οποία φέτος διεκδίκησε το Βραβείο Μυθιστορήματος του περιοδικού Διαβάζω, ο Γιάννης Μακριδάκης σχολιάζει ένα θέμα που, λόγω καταγωγής, φαίνεται πως γνωρίζει καλά – τις διαφορές και τις προκαταλήψεις, τα χάσματα και τις παρωπίδες που διχάζουν τους δύο λαούς χρόνια τώρα.

Με γλώσσα ιδιότυπη και χειμαρρώδη, ανεμπόδιστος από τις παύσεις και τις παρεμβολές των σημείων στίξης, ο Μακριδάκης παρεμβάλλει στην ανάγνωση μίας μακροσκελούς εξομολογητικής επιστολής ενός νέου τα σχόλια και τις αγωνίες δύο ηλικιωμένων γυναικών της Πόλης. Καθώς η Κωνσταντία και η Βαγγελία διαβάζουν το γράμμα του «Οθωμανού» Γιάννη, ο συγγραφέας γλιστρά από τον ευθύ στον πλάγιο λόγο και μεταπηδά από την νεολληνική καθομιλουμένη στην κωνσταντινοπολίτικη ντοπιολαλιά υφαίνοντας μία παραβολή για τη θρησκευτική και πολιτιστική προκατάληψη, αλλά και για το ιστορικό χάσμα που μας χωρίζει με τους γείτονες – τους «απέναντι».

Ο 40χρονος Γιάννης Μακριδάκης σπούδασε Μαθηματικά, ζει στη Χίο όπου και ίδρυσε το Kέντρο Xιακών Mελετών, επιμελείται τις εκδόσεις του και διευθύνει το τριμηνιαίο περιοδικό Πελινναίο. Ο Μακριδάκης είναι ενεργά πολιτικοποιημένος, ασχολείται με τη γεωργία και είναι πολυγραφότατος: από το 2008 οι εκδόσεις του Βιβλιοπωλείου της Εστίας έχουν κυκλοφορήσει επτά δουλειές του. Εντυπωσιακό.

Άκουσα για πρώτη φορά το όνομα του Μακριδάκη πριν από περίπου τρία χρόνια. Μία γνωστή μου τον πρότεινε χωρίς δεύτερη κουβέντα: «Μην το ψάχνεις, τη Δεξιά Τσέπη του Ράσου να διαβάσεις». Δεν την άκουσα. Μήνες μετά, κάποιος άλλος ανέφερε τον Ήλιο με Δόντια. Τον προσπέρασα. Η Άλωση της Κωνσταντίας έπεσε στα χέρια μου τυχαία, όπως συμβαίνει συνήθως με τα βιβλία που μας εντυπωσιάζουν. Δεν ξέρω εάν ήταν οι τεχνικές, εάν ήταν οι έμμεσες αναφορές στη Λωξάντρα, ή εάν ήταν τα ακούσματα από τη γιαγιά μου («Φέρε μάυρο, φέρε Γερμανό, φέρε ό,τι γαμπρό θέλεις. Μόνο Τούρκο μη φέρεις. Τούρκος έφαγε τον πατέρα μου, Τούρκος στο σπίτι μου δεν θα μπει»). Αυτό που ξέρω είναι ένα: Η Άλωση της Κωνσταντίας, πέρα από τις άλλες αρετές της, είναι ένα βιβλίο με ατμόσφαιρα. Και με χιούμορ. Είναι μία φάρσα, ένα παιχνίδι, όπως, άλλωστε, κι ο ίδιος ο τίτλος του βιβλίου.

Έχω ήδη αρχίσει τη Δεξιά Τσέπη του Ράσου.

Advertisements

5 thoughts on “Εάλω η Κωνσταντία

  1. «Tolerance is a particularly important and difficult value for those who, like me, were born and grew up in a borderland. The border can be a stimulant or an obsession, an opportunity or a curse, a place where it is easier to know and love the other or easier to hate and reject him; a place to make contact or to exercise intolerance.»(C.Magris).

  2. Δεν ήξερα για την άλωση της Κωνσταντίας.Προ λίγων μηνών συζητούσα με το βιβλιοπώλη μου για Έλληνες συγγραφείς και επέμεινε να διαβάσω τη δεξιά τσέπη του ράσου και το ανάμισης τενεκές του Μακριδάκη. Πάρτα μου έλεγε θα τ’ απολάυσεις. Και η αλήθεια είναι ότι η δεξιά τσέπη του ράσου ήταν μια πολύ ανθρώπινη ιστορία παρουσιασμένη σε λίγες σελίδες. Με βάζεις σε πειρασμό να το αγοράσω και αυτό, αν και μόλις απόκτησα το IQ84 του Μουρακάμι, τρία βιβλία του Nesbo, το the Finkler’s question και ένα που λέγεται εκεί που ζουν οι τίγρεις!

    1. Έχει δίκιο ο βιβλιοπώλης – αν κρίνω από την Κωνσταντία, είναι απολαυστικός ο Μακριδάκης. Να το πάρεις το βιβλίο, θα σου χρειαστεί έστω και ως διάλειμμα από τα υπόλοιπα.
      Α, και πες μου πώς σου φάνηκε το 1Q84!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s