«Δεν είναι ζωή να περιμένεις ένα θαύμα. Ακόμη κι αν συμβεί, δεν τη δικαιώνει».

Τον λένε Πέτρο.

Είναι 26 χρονών, δεν έχει τελειώσει το πανεπιστήμιο, δουλεύει ντελίβερι, γράφει στίχους, τα έχει κάνει σκατά στα αισθηματικά του, αλλά δεν φταίει αυτός: ο πατέρας του φταίει για όλα. Κι αυτή η μητριά του που δεν ξύπνησε ποτέ από το βαθύ της ύπνο. Και η θεία, και η ξαδέρφη του που ποτέ δεν του είπαν την αλήθεια. Φταίει και η Φανή, που αντί να τον στηρίξει ως οφείλουν οι φίλοι, προσπαθεί να του ανοίξει, λέει, τα μάτια. Φταίει και η μάνα του, που πνίγηκε νωρίς. Που ποτέ δεν ήταν εκεί για να του δείξει το δρόμο. Να του πει τί πραγματικά έγινε εκείνη τη μέρα στο λιμάνι.

Γεννημένη σε ένα χωριό της Κρήτης πριν 29 χρόνια, η Μαρία Ξυλούρη έγραψε το Rewind, το πρώτο της βιβλίο, όταν ήταν ακόμη στην ηλικία του ήρωά της και απέσπασε αμέσως υποψηφιότητα για το βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα του περιοδικού «Διαβάζω».

Εξαιρετικά πολυδιαβασμένη, η Μαρία Ξυλούρη εργάζεται ως κειμενογράφος στην Αθήνα. Έτυχε να τη γνωρίσω πριν από περίπου ένα χρόνο και το πρώτο που τη ρώτησα ήταν πώς ένα παιδί από ένα μικρό χωριό της Κρήτης βρέθηκε με τόσα πολλά βιβλία στα χέρια από τόσο μικρή ηλικία. Η απάντηση που έλαβα ήταν σαφής: αφού διάβασε, λέει, όλα τα βιβλία του σπιτιού, των γειτόνων και της τοπικής βιβλίοθήκης, η Μαρία σήκωνε τα βιβλιοπωλεία του Ηρακλείου μέχρι που ήρθε για σπουδές στην Αθήνα. Με ιδιαίτερη αδυναμία στον Paul Auster, η επιρροή του οποίου είναι ξεκάθαρη και στα υπαρξιακά ερωτήματα που βασανίζουν τους ήρωές της, η Μαρία Ξυλούρη είναι από τους πλέον πολυδιαβασμένους κι ενωμερωμένους λογοτεχνικά ανθρώπους που γνωρίζω. Διαβάζει περισσότερο από όσο γράφει – και αυτό είναι κάτι που εκτιμώ ιδιαιτέρως.

Το Rewind στεκόταν στη βιβλιοθήκη μου για μήνες ώσπου να αποφασίσω να το ανοίξω. Οι αρχικές μου ενστάσεις ήταν δύο: Γιατί ένα κορίτσι από την ελληνική επαρχία δεν εμπνεύστηκε από τον τόπο καταγωγής της για να γράψει το πρώτο του μυθιστόρημα; Και τι είναι αυτό που έκανε τη Μαρία να γράψει για το θάνατο; Τι έχει ο θάνατος ως θεματική που γοητεύει τόσο τους πρωτοεμφανιζόμενους συγγραφείς;

Γρήγορα ξεπέρασα τους όποιους δισταγμούς μου. Οι αρετές της γραφής με παρέσυραν. Στα 26 της χρόνια η Μαρία Ξυλούρη είχε το ταλέντο και την (καθόλου αμελητέα) αναγνωστική ωριμότητα να εναλλάσσει το πρώτο με το τρίτο πρόσωπο με εξαιρετική άνεση, να διαχειρίζεται ένα πολύπλοκο και αβανταδόρικο θέμα με θαυμαστή ευκολία. Σε 200 μόλις σελίδες, ο Πέτρος αναζητά και βρίσκει (;) το εαυτό του, διαπιστώνει με τον πιο σκληρό τρόπο πως την οικογένεια δεν τη διαλέγουμε, πως οι γονείς μας δεν είναι τέλειοι υπεράνθρωποι. Σε 200 σελίδες ο Πέτρος αναστοχάζεται, κατηγορεί, συγχωρεί. Ο Πέτρος, που δεν χρησιμοποιεί ποτέ το όνομα της γυναίκας του πατέρα του («μητριά’, τί σκληρή λέξη!), που καταφεύγει σε φανταστικούς φίλους, που αναζητά απαντήσεις.

Εκτός από τα δαιδαλώδη ζητήματα ταυτότητας του πρωτεργάτη Paul Auster, η Ξυλούρη ενσωματώνει στοιχεία της λεγόμενης μεταμοντέρνας αμερικανικής λογοτεχνίας, με επιρροές από τον Jonathan Safran Foer (διεγραμμένες φράσεις, διαφορετικές γραμματοσειρές), αλλά, κατ’ εμέ, και από τον Haruki Murakami – ο Πέτρος είναι διχασμένος ανάμεσα σε δύο διαφορετικές γυναίκες που θυμίζουν λίγο, ελάχιστα, το ερωτικό τρίγωνο του Νορβηγικού Δάσους. Κι αν όλα αυτά δεν είναι αρκετά, ο ίδιος ο Πέτρος αναφέρεται και στο Gravity’s Rainbow του Thomas Pynchon.

Το Rewind μού άφησε μία γεύση αισιοδοξίας. Επιτέλους, να ένα βιβλίο για το θάνατο που δεν είναι βαρύ. Ένα βιβλίο για τα οικογενειακά μυστικά που δεν καταθλίβει. Μία πρώτη συγγραφική προσπάθεια που δεν βρίθει ανασφάλειας. Το διάβασα πριν ένα μήνα περίπου και ακόμη το σκέφτομαι.

Και κάτι τελευταίο: Το Rewind είναι γεμάτο μουσικές. Μία από αυτές, η παρακάτω.

Υ.Γ.: Η Μαρία Ξυλούρη κυκλοφόρησε το δεύτερο βιβλίο της, Πώς Τελειώνει ο Κόσμος, προ ολίγων μηνών. Τον περασμένο Δεκέμβριο τιμήθηκε με μία από τις τρεις υποτροφίες συγγραφής που απονεμήθηκαν κατά τη διάρκεια του 1ου Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών, που διοργάνωσε το ΕΚΕΒΙ. Όταν της είπα «Μα γιατί τόσος θάνατος στο Rewind ρε παιδί μου;» εκείνη μού απάντησε χαμηλόφωνα «Τότε μην διαβάσεις το επόμενο. Άστο. Δε θα σου αρέσει καθόλου».

Θα το διαβάσω, βεβαια, ό,τι και να λέει.

3 thoughts on “«Δεν είναι ζωή να περιμένεις ένα θαύμα. Ακόμη κι αν συμβεί, δεν τη δικαιώνει».

  1. Πρέπει να είναι ένα καλογραμμένο και αξιόλογο βιβλίο… Ήδη από την πρώτη παράγραφο κατάλαβα ότι θα έχει ενδιαφέρον. Ελπίζω να το βρω σύντομα και να το διαβάσω.

    Καλό βράδυ!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s