“De toekomst is een boek met zeven sloten” (“The future is a book with seven locks”)

Ένα ταξίδι, όπως ένα βιβλίο, είναι πάντα ένα παράθυρο σε έναν άλλο κόσμο. Για κάποιους από αυτούς έχεις πάντα μια ιδέα, για άλλους προφανώς όχι. Ο κόσμος της Ολλανδικής λογοτεχνίας ήταν και ακόμη παραμένει άγνωστος για μένα. Με εξαίρεση το The Vanishing του Tim Krabbé (για το οποίο έχω γράψει εδώ), δεν έχω διαβάσει κανένα αλλο βιβλίο Ολλανδού συγγραφέα. Δεν είχα διαβάσει μέχρι να έρθω στη Χάγη, για να είμαι ακριβής.

Για κάποιο λόγο λίγο πριν ξεκινήσω για το αεροδρόμιο πήρα από τη βιβλιοθήκη μου το The Cave, του Krabbé και πάλι. Δεν έχω τελειώσει ακόμα το βιβλίο, το οποίο είναι ατμοσφαιρικό και πολύ ενδιαφέρον (μία πολύ έξυπνη έκδοση της γνωστής ιστορίας όπου το παρελθόν πάντα σε στοιχειώνει, και τι θα είχε γίνει αν είχες πάρει αυτή την απόφαση αντί για τη διπλανή της), αλλά διαβάζοντάς το (πίνοντας μια Ολλανδική μπύρα) στο ξενοδοχείο μού ήρθε μια πολύ ξαφνική σκέψη.

Και τα δύο αυτά βιβλία του Krabbé μου θύμισαν κατά κάποιο μυστήριο τρόπο τη θεματική ενός από τους πολύ (πάρα πολύ) αγαπημένους μου Άγγλους συγγραφείς, του Ian McEwan. Εξηγούμαι. Τη θεματική. Όχι τη γραφή. Ηθικοί ενδοιασμοί, φιλίες που στοιχειώνουν, άρρωστες εμμονές, το τυχαίο ως αναπόφευκτο, όλα αυτά είναι θέματα για τα οποία τόσο ο McEwan όσο και ο Krabbé έγραψαν, γράφουν και (ποιος ξέρει;) ίσως σκέφτονται να γράφουν όσο εγώ γράφω τώρα για αυτούς. Ο McEwan (κάποιος μου είπε κάποτε πως είναι ικανός να περιγράφει με κάθε λεπτομέρεια το τίποτα και διαφωνώ κάθετα) είναι μακράν πιο περιγραφικός. Δεν ξέρω (αλλά θα μάθω) αν το λακονίζειν είναι χαρακτηριστικό της Ολλανδικής κουλτούρας, αλλά ο Krabbé κάνει ακριβώς το αντίθετο: υπονοεί αντί να περιγράφει, είναι ελλεπτικός αλλά καθόλου ελλειπής, προτιμάει να χρησιμοποιεί τελεία αντί για κόμμα.

Με αυτή τη σκέψη άρχισα να βλέπω την Ολλανδική λογοτεχνία με μεγαλύτερο ενδιαφέρον. Μέσω του Krabbé και καθ’οδόν στον McEwan (πάντα η Αγγλία, “always the years between us”, όπως είπε και η Virginia Woolf στις Ώρες), ένοιωσα πιο κοντά την Ολλανδική λογοτεχνία. Παραξενο πράγμα, τα βιβλία.

Συμπτωματικά, στο προηγούμενο κείμενο του blog μου, μία φίλη ανέφερε την Ανακάλυψη του Ουρανού, του σπουδαίου Ολλανδού Harry Mulisch, στα αγαπημένα της βιβλία. Ξεκινώντας το λόγο που κλήθηκε να εκφωνήσει όταν έγινε επίτιμος διδάκτορας του πανεπιστημίου του Άμστερνταμ το 2007, ο Mulisch είπε “Ένα κουτί γάλα, ένα κιλό μήλα κι ένα κουτί αυγά”. Η σύντροφός του είχε μπερδέψει τις σημειώσεις του με τη λίστα για τα ψώνια. Εκείνος τα κατάφερε θαυμάσια. Πέθανε την 1η Νοεμβρίου, πριν περίπου ένα μήνα. Η Ανακάλυψη του Ουρανού είναι το επόμενο βιβλίο που θα διαβάσω.

Μου έχουν κάνει κι άλλα πράγματα εντύπωση εδώ. Όπως το ότι στις 25 Νοεμβρίου, δηλαδή μεθαύριο και (ουχί τυχαίως) την Ημέρα των Ευχαριστιών, το American Book Center της Ολλανδίας εγκαινιάζει τη λεγόμενη Espresso Book Machine. Εκτύπωση και βιβλιοδεσία εντός δεκαλέπτου!

Επίσης, ότι το αεροδρόμιο Schiphol του Άμστερνταμ σύντομα εγκαινιάζει τη δική του βιβλιοθήκη ούτως ώστε οι ταξιδιώτες «όχι μόνο να διαβάζουν, αλλα και να ξαποστάσουν μαθαίνοντας περισσότερα για την Ολλανδία». Τρελλό και καταπληκτικό.

Στο The Cave ο Krabbé αναρωτιέται αν μια χώρα υπάρχει πριν τη επισκεφτείς. Δεν ξέρω αν Ολλανδία υπήρχε πριν έρθω, αλλά πάντως χαίρομαι που ο δρόμος μου με έφερε εδώ.

Υ.Γ.: Υπάρχει ένα εξαιρετικό site, το http://taal.gr το οποίο ειδικεύεται στην Ολλανδόφωνη λογοτεχνία. Το συνιστώ ανεπιφύλακτα.

2 thoughts on ““De toekomst is een boek met zeven sloten” (“The future is a book with seven locks”)

  1. Αγαπητή blogger, οπωσδήποτε να διαβάσεις την Ανακάλυψη του Ουρανού καθώς είναι ένα απολαυστικό βιβλίο. Είναι αλήθεια πάντως ότι ο Mulisch παραθέτει πληθώρα ιδεών και προβληματισμών, χωρίς να τις πραγματεύεται όμως όπως θα έκανε π.χ. ο Έκο. Αναρωτιέμαι εάν είναι το στοιχείο της Ολλανδικής κουλτούρας που αναφέρεις, αλλά δεν λέω τίποτα άλλο διάβασε το.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s